پایان نامه های بدون پژوهشگر در سایه بی توجهی مسئولین

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ ابوبکر مجیدی کارشناس ارشد جامعه شناسی با ارسال یادداشتی به کُرددانش نوشت:

پژوهش به معنی جستجو در جهت یافتن حقایق و دانش است که از نظر لغوی به معنی جستجو کردن، تفحص کردن و باز جستن می باشد . لذا پژوهش با جمع آوری، بررسی و تفسیر منظم داده ها راهکاری جهت پاسخ به یک سؤال یا حل یک مشکل خاص را فراهم می سازد.

در دانشگاه، پژوهش در بعد دانشجویی اصلی ترین نمود خود را در واحد پایان نامه نمایان ساخته و دانشجویان با انتخاب این واحد قدرت ابتکار، اعتماد به نفس و پشتکار خود را با روح جستجو گر خویش در هم آمیخته و حاصل آن را در قالب پایان نامه ارائه می دهند,  بنابراین می توان ادعا کرد که پایان نامه نخستین گام نظام مند در بعد پژوهش است که دانشجویان با آن آشنا می شوند.

در نظام آموزشی پژوهش‌ محور انجام پایان‌نامه مهم‌ترین تحقیق علمی است که در دوره تحصیلات تکمیلی در مقاطع ارشد و دکتری اهمیتی دو چندان می یابد.

ایجاد انگیزش تفکر جهت انتخاب موضوع و بدنبال آن پژوهش و تحقیق و ارائه راهکارهای مناسب، تقویت نگرش تحقیقی، کسب توانایی در طراحی و مدیریت تحقیق، بکارگیری روشهای مختلف جستجوی هدفمند در ادبیات علمی مربوطه، کسب مهارت در استفاده از روشهای مناسب جمع آوری داده ها، کسب مهارت در استفاده از روشهای مناسب پردازش داده ها، آشنایی با شیوه صحیح نگارش، کسب توانایی در ارایه مناسب مطالب واز همه مهمتر افزایش قدرت استدلال و تفکر منطقی از اهداف انجام  پایان نامه می باشند.

پایان نامه می بایست زیر نظر استاد راهنما و استاد مشاور انجام پذیرد و این اساتید هم با وظایفی همچون؛ داشتن مسؤلیت اصلی در مراحل مختلف اجرای پایان نامه و صحت علمی مطالب آن، راهنمایی دانشجو در کلیه مراحل طراحی، اجرا، تدوین و دفاعیه پایان نامه، نظارت بر روند اجرای صحیح تحقیق می بایست دانشجو را یاری دهند.

اما این چهار یا شش واحد درسی که دانشجویان در پایان تحصیلات تکمیلی می گذرانند، امروزه با مشکلاتی روبرو است، مشکلی که به شدت بدنه تحصیلات تکمیلی کشور را به لرزه انداخته و به غده ای سرطانی تبدیل شده و به شدت در حال پیشروی بوده که به نحوی می توان ادعا کرد بخشی از فارغ التحصیلان بیکار کشور قربانی آن می باشند. قربانیانی که بعد از فارغ تحصیلی هیچ گونه اراده و خواستی در آنها شکل نگرفته تا به جای آن که بیشتر به دنبال یک شغل دولتی باشند به فکر ایجاد شغل باشند. قربانیانی که امروزه بیکاری مزمن آنها را به سوی جریان های انحرافی و تکفیری برده و تقلید انواع و اقسام مدهای بیگانه و گز کردن خیابان ها را برایشان سهولت بخشیده. آیا نمی توان بخشی از این معضل بی کاری را به عدم آموزش صحیح محصلان دانشگاهی و در راس آن عدم انجام و یا کم کاری دانشجویان در انجام پایان نامه ها دانست؟

دانشجویان و محصلان ما اکنون به جای تحصیل علم به دنبال پیچاندن و دور زدن تحصیل علم و دانش هستند. تفکری که دارد در نظام آموزشی به یک فرهنگ تبدیل می شود. فرهنگ غلط و نابجائی که از سوی بعضی از رسانه ها و حتی اساتید دانشگاه ها هم حمایت می شود.

امروزه ما شاهد تبلیغات چشمگیر شرکت ها و دفاتر انجام کارهای پژوهشی در کشور هستیم به نحوی که درکمال وقاحت و بی شرمی کاملاً واضح و بی پرده در ازای دریافت پول پایان نامه های دانشجویی را انجام می دهند. پایان نامه ای که باید با پشتوانه علمی و با تلاش دانشجو انجام شود, کپی برداریِ بیشی از دیگر کارهای انجام شده نبوده و نخواهد بود. آنچه که بیشتر از همه آزار دهنده است تمایل دانشجویان به این عمل ننگین است، زمانی که باید یافته ها و آموخته های خود را به آزمایش و  به اجرا درآورند و یا آنچه را که یاد نگرفته اند یاد بگیرند، بی توجهی مسئولین دولتی و در راس نظام آموزش عالی کشور و به دنبال آن تبلیغات شرکت ها انجام پایان نامه چشم آنها را می گیرد و به آنها پناه می برند. البته این تمایل در بین دانشجویان می تواند علل مختلفی از جمله بی اهمیتیِ دانشِ، تحصیل کردگان واقعی علم  نزد مسئولین، عدم توسعه صنعت در بخش خصوصی و در پی آن عدم تمایل این بخش به حمایت از پایان نامه ها، بی توجهی نظام آموزشی در اثر ندادن انجام پایان نامه درضمن تحصیلات تکمیلی، عدم توجه سازمان ها و ارگان ها دولتی به امر پژوهش و تحقیق در پیش برد اهداف وبرنامه ها و.... می تواند باشد.

اما آن سوی قضیه مسئله تاسف برانگیزی وجود دارد و آن بی توجهی اساتید راهنما و مشاور به این مسئله است، که در اکثر موارد اساتید محترم از مسئله انجام پایان نامه توسط شرکت ها و افراد دیگر اطلاع داشته و در بعضی موارد هم از سوی بعضی از اساتید خود شرکت یا فرد خاصی را برای انجام پایان نامه به دانشجو معرفی می شود.

اساتید محترم به جای برخورد و قبول نکردن چنین مواردی از سوی دانشجویان برای اینکه خود را کمتر در مسئله آموزش دانشجو درگیر کنند و شاید هم با افرادی که پایان نامه های دانشجویی را انجام می دهند به توافقاتی رسیده باشند اعلام بی اطلاعی کرده و پایان نامه را به مرحله دفاع می رسانند.

البته تا حدودی هم  باید علت امر  را در سیستم اشتباه و کاملاً سنتی آموزش و پرورش از ابتدایی تا بالاترین مقاطع آموزشی جستوجو کرد، سیستمی که اساس و بنیه خود را بر بنیه های لرزان آموزش یک طرفه معلم-شاگرد بنا نهاده است.

در این جا باید این سوال را پرسید هدف ما از آموزش و هزینه های بالای تحصیلات در کشور چیست؟ و با چنین دانشجویانی محصل نما و اساتیدی این چنینی تا چه اندازه می توان به نجات کشور توسط علم و دانش کپی پیستی امید وار بود؟ آیا چنین دانشجویانی می توانند فردا آینده سازان خوبی برای مملکت و مردم باشند؟ 

انتهای پیام/