چگونگی انحراف یا هدایت افکار عمومی از طریق رسانه ها

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از ایران روشن؛ اخبارِ وقایعی که در گوشه و کنار رخ می‌دهد، به گونه‌ای از سوی رسانه‌ها به مخاطب عرضه می‌شود که تقویت‌کننده‌ی همان سیاست‌ها و خط فکری باشد، یا دست‌کم در تعارض معنادار با منافع آن‌ها نباشد. منظور از منافع، همان سیاست‌ها و دلبستگی‌های صاحبان رسانه است و صرفاً منافع مادی مدنظر نیست. سیاست‌ها، خط مشی‌ها و دلبستگی‌هایی که رسانه‌ها دنبال می‌کنند‌ را می‌توان در یک کلمه‌ خلاصه کرد و نام «منفعت» بر آن نهاد؛ خواه این منفعت مثبت و مقدّس باشد، خواه منفی و پست. گاه منفعت یک رسانه، ترویج سبک خاصی از زندگی و یا نوعی خاص از نگرش در جامعه است، گاه دست یافتن به پول و ثروت و گاه حاکم کردن یک سلیقه‌ی سیاسی در جامعه.

هرچند رسانه‌ها، خود تولیدکننده‌ی همه‌ی محتوایی که به جامعه پمپاژ می‌کنند نیستند، اما آن‌ها دروازه‌هایی دارند که همه‌ی مواد دریافتی(اخبار، گزارشات، مقالات، یادداشت‌ها و...) پس از عبور از آن، به دست مخاطب می‌رسد و در این فرایند، رنگ و لعابِ منافع رسانه(همان سیاست‌ها) به آن‌ها بخشیده می‌شود و نهایتاً خوراکی که به دست مشتری می‌رسد، طعمی متفاوت از آن چیزی که در نخست بوده است دارد.

اکنون ما در دورانی به سر می‌بریم که در لحظه با رسانه سر و کار داریم و زندگی روزمره‌ی ما، از جزئی‌ترین و کم‌اهمیت‌ترین شئون تا کلّی‌ترین و مهمّ‌ترین شئون آن، در ارتباط دو سویه و تنگاتنگ با رسانه قرار دارد و ما دائما در حال ارتزاق خوراک‌هایی هستیم که این رسانه‌ها تدارک می‌بینند.

منفعت رسانه‌های اطراف ما را چه چیزهایی تشکیل می‌دهند؟

در نگاهی کلّی به رسانه‌های پیرامون خود، میدان درگیری و زد و خورد پُر دامنه و بی پایانی‌ را مشاهده می‌کنیم. دامنه‌ی درگیری‌ رسانه‌ها آنقدر گسترده است که حتّی در حادثه‌ای که آحاد ملّت را عزادار می‌کند، نه‌تنها شمشیر خود را غلاف نمی‌کنند، بل‌که قشون خود را در میدانی جدید سامان‌ می‌دهند و رخدادی جان‌سوز را به عرصه‌ی مشت‌زنیِ رسانه‌ای خود بدل می‌کنند. ادامه یافتن این فضا، جز تولید کینه و نفرت، لج و لج‌بازی، یک‌جانبه‌نگری و تقویت حس انتقام‌جویی، دستاورد دیگری نخواهد داشت.

چنانچه در منشاء این فضای درگیری‌ دقیق شویم، جناح‌های سیاسی را خواهیم دید که خودنمایی می‌کنند. درواقع آغاز درگیری رسانه‌ها، از آن‌جایی است که هر کدام از آن‌ها می‌کوشند تا جناح مطبوع خود را برحق جلوه دهند. اخبار و اطلاعاتی نیز که از دروازه‌ی خود عبور می‌دهند، نباید با منافع جناح مورد علاقه‌‌شان در تضاد باشد. با این وصف، رسانه‌ای‌ که باید دیده‌بان صادق و صریح مردم و آرمان‌های انقلاب باشد، به وسیله‌ای برای برحق جلوه دادن جناح سیاسی تبدیل می‌شود. فضایی که ترسیم شد، تصویری بود از کلیّت فضای حاکم بر عرصه‌ی رسانه‌ای کشور و به هیچ‌وجه در صدد نادیده گرفتن تلاش‌های صادقانه و مخلصانه‌ی کسانی نیست که در این عرصه انجام وظیفه می‌کنند.

در این هیاهو و مسابقه‌ بر سر جناح، طبیعی است که منافع و آرمان‌های انقلاب و مردمی که آن را آفریدند، به حاشیه رانده ‌شود. اگر هم به منافع مردم و انقلاب پرداخته می‌شود، لاجرم رنگ و بوی دعوای جناحی به خود می‌گیرد و به تدریج، آرمان‌های اصیل نیز قربانی دعواهای جناحی می‌شود.

 اینجاست که جای خالی رسانه‌هایی که همّ و غم‌شان، نه اثبات حقانیت جناح، بلکه تحقق منافع مردم، که همانا آرمان‌های انقلاب ۵۷ است باشد، به شدّت حس می‌شود.

دریچه‌ای که حال به روی مخاطبان گرامی گشوده شده و از امروز- که مقارن با ورود «پدر انقلاب» به میهن عزیزمان شده- از طریق آن با شما سخن گفته می‌شود، تلاشی است هرچند قلیل، از سوی «جوانان فعّال فرهنگی و سیاسی دلفان» برای پر کردن گوشه‌ای از خلائی که تصویر شد.

برای گردانندگان این کانال، همه‌ی جناح‌های سیاسی و احزاب قانونی کشور محترم هستند و به هیچ روی، قصد ستیز با آنان و نفی یکسره‌ی عملکردشان وجود ندارد، اما خود را مؤظف به «رعایت مصلحت» هیچ‌ جناح و حزبی نمی‌دانند و محتوای تولیدی خود را با خواسته‌های آنان تنظیم نمی‌کنند. جوانان فعّال فرهنگی و سیاسی دلفان، رسالت رسانه‌ای خود را در این می‌بینند که از لابه‌لای اتفاقات جامعه، «موضع حق» یا موضع نزدیک‌تر به حق را کشف کرده و همان را به مخاطب عرضه کنند. حال این موضع ممکن است مطابق میل هیچ‌کدام از جریانات سیاسی نباشد، یا همه‌ی جریانات آن را بپسندند و نیز ممکن است که یک جریان بپسندد ولی دیگری به کلّی رد کند.

همراهی و کمک یکایک مخاطبان فهیم و دغدغه‌مند، شرط ماندگاری و اثرگذاری در این فضا است.

انتهای پیام/