کارکرد امر به معروف ونهی از منکر در جرم شناسی

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از اوشکایا، امر به معروف و نهی از منکر از جمله آموزه های مهم در سیاست جنایی اسلام است که در مقایسه با سایر آموزه های آن، جایگاه و کارکرد منحصر به فردی داشته و از اصول عبادی دین اسلام محسوب می شود که متوجه تمامی افراد جامعه، سوا از مناصب و سمت های اجتماعی آن هاست و این خود نمونه ای بارز از سیاست جنایی مشارکتی در اسلام محسوب می شود.

در رویکرد جرم شناسی پیشگیرانه علل وعوامل مختلفی در تحقق جرم و به طور کلی پدیده مجرمانه موثر بوده ولذا آنچه که در این رویکرد مورد بحث و بررسی قرار می گیرد موضوع پیشگیری از وقوع جرم می باشد، که یک مصداق عملی و واقعی برای پیشگیری ، احیای فرضیه دینی امر به معروف و نهی از منکر در سطح جامعه اسلامی می باشد. که این یک فرضیه واجب از دیدگاه اسلام محسوب می شود.

برای مثال امام علی(ع) در باب اهمیت این فرضیه می فرمایند: "به درستی که امر به معروف و نهی از منکر دو خصلت اند که نه مرگ کسی را نزدیک می کنند و نه روزی کسی را می کاهند"(علامه مجلسی، 1374، ج 100: 89). در جرم شناسی به محیط اجتماعی افراد توجه جدی می شود، چراکه یک محیط اجتماعی نامناسب می تواند زمینه ساز و رشد جرایم خرد و کوچک و تبدیل آن ها به جرایم بزرگ تر و خطرناک تری شود، همچون میکروبی که در اثر مساعد بودن محیط تکثیر و زیاد شده و موجب بروز بیماری و در نتیجه باعث به خطر افتادن تمام وجود فرد بیمار می شود.

به عبارت دیگر در جامعه برخی از افراد هستند که دارای حالت خطرناک بوده، یعنی قابلیت انطباق پذیری اجتماعی پایینی داشته و استعداد جنایی لازم را برای ارتکاب جرم دارا هستند که اگر بدون هیچ گونه مقاومتی از ناحیه جامعه روبه رو شوند ، فرصت لازم را برای به فعلیت رساندن اندیشه های مجرمانه خویش بیش تر مهیا می بینند.

طبیعی است پیامد چنین روندی جز افزایش بزه کاری و افزایش شمار مجرمان و منحرفان و حاکمیت و سلطه آن ها نخواهد بود به عکس، اگر هر یک از اعضای اجتماع این مسئولیت را بر دوش خود احساس کنند که باید در مقابل منکرات و ناهنجاری ها به شکلی هر چند با کم ترین مرتبه آن بایستند، فرصت های تبهکاری و کژروی از دست این گونه اشخاص گرفته می شود و پرورش و رشد آن ها متوقف می گردد و وقتی تعداد منحرفان و مجرمان کاهش یافت، جلوی تسلط و حاکمیتآن ها نیز گرفته خواهد شد. به همین جهت این فریضه می تواند نقش مهمی را در پیشگیری از انواع جرایم و انحرافات اجتماعی از جهت ایجاد مانع ایفا نموده و نیز موجب کاهش جمعیت کیفری شود. چراکه جرم (بزه ) و بزه کاری و بزه دیدگی سه حلقه مرتبط و متصل با یکدیگر است که افزایش و کاهش هر یک در دیگری مؤثر خواهد بود.

انتهای پیام/