به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از بهارانه، ازاین دشت چند رشته قنات جهت باغات ومزارع سرچشمه گرفته به شهرمان بهارمیامده یکی ازاین قناتها تازه کاریزاست این کاریزبه سال 1071ه ق جهت مشروب کردن باغچه ها و مزارع شرق وشمال شرق وجنوب شرق بهار کنده شده بود گویا به دستور نظربیک به استادی مقنی استادحبیب قره برچک با 12کموش که مابه اسامی 8 تن ازآنها دستیابی پیداکردیم کنده شده این مرحومین عبارت بودندازاستادین رضا، اکبر، وهاب، گلاب ، شکر، عباد، صفر، رجب و چهار فرد دیگر.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, بهارانه,کندن این قنات 37ماه زمان برده دست مزدکموش هادوعباسی وصدقازبیک بوده و آوارکش ها هم پنجاه قازبیک وسه بیستی دریافت می کردند و از شمال غربی کوزه کولان با 47 چاه آوار یا خاک ان بیرون ریخته شده وازخیابان کنونی فدائیان اسلام و یا راه زاغه قبلی به محله اقدروازه ورود پیدا می کرد و در مقابل مسجد اقدروازه درعمق2/5متری قرارمیگرفت و درست در13 متری از درب قدیمی مسجد، به سال 1300ه ق استاد علی حسین نجارکه خود بنا هم بوده از روی چاه ان خاک برداری به عمل اورد و محوطه ای به طول 3 متر وبه عرض 2/5 مترسنگ چین کردودرشمال ان یک تخته سنگی یک پارچه سیاه ازکوه های اطراف یعقوب شاه به ابعاد2/5در1/5متر آورد و قرارداد چهارطرف آن را دیوار کشی کرد و بر بالای آن طاق گنبدی زد و از جنوب برآن 8 پله ورودی ساخت و به نام چشمه معروف کرد.
,این چشمه کاربرد چند گانه پیداکرد 1- مردم آب آشامیدنی را ازآنجا به خانه هایشان می بردند سال های سال ازمحله های مختلف ازجمله قلعه وشهر محلسه و ارته مله زنان و دختران بهار دسته دسته کوزه به دوش به خصوص عصر ها جهت بردن آب به آن چشمه می آمدند وجوانان باکلاه های بخارائی درجلو مسجد به تماشا می ایستادند از زیبا ترین پسران ان زمان علی حسین علی با موهای فر وکلاه بخارائی که بسیارمعروف بود و در جوانی به قول بهاریها دچار زردی شد و همه را داغ دار کرد(ساره یل چالده) رامی توان نام برد.
,2- درآن زمان اعتقاد بران بود که دراین چشمه ماهی ای با گوشواره طلا وجود دارد که در بعضی اوقات در ورودی چشمه پیدا می شود که هر دختری انرا ببیند بختش بازمیشود و به خصوص در(شوشمله لو گجه سه) این ماهی حتما در ورودی این چشمه دیده خواهد شد و شلوغ ترین زمان دراین چشمه همان زمان بوده است.
,3-استاد علی حسین برآن بنای جدید ی را به نیت غسال خانه ساخت چرا که تا آن زمان مردگان درخانه ها غسل وکفن می شدند وآن سنگی که قبلا ذکر شد را هم به این نیت درهمان جا تعبیه کرد چند سال بعد درب چوبی را هم که خود ساخته بود بر آن نهاد.
,
4-سال های سال اذان گوی معروف مسجد اقدروازه مرحوم کربلایی نظر در بالای گنبد مانند ان که یک متر از کف محله بالاتر بود اذان میداد
دراواخر دوره قاجار واوایل دوره رضا شاه کبیر ادازها والبات ها از ان محل به عنوان بازداشتگاه دستگیر شدگان شبانه تاسپیده صبح استفاده می کردند و گاه کسانی که در پشت در ورودی محله اقدروازه مانده بودند وظن آن می رفت که ناتوان و پیر و فرتوت باشند آنجا پناه داده می شدند.
,
5-پیش ازظهرها جهت شستن ظروف، زنان به انجا مراجعه میکردند وظروف خود را در انجا می شستند در واقع تنها ظرف شورخانه بهارهم بوده
است به هنگام اذان صبح وظهر ومغرب وضو خانه مسجدهم بوده است.
,
6-به هنگام اجرای اصل 4 ترومن براین چشمه برای استفاده بهینه بران تلمبه ای به رنگ جگری گذارده شد تا از آلودگی آب جلوگیری شود
از خاطرات به یاد ماندنی ازاین چشمه یکی از روحانیون مشهور شهر مان مرحوم شیخ هادی است که مدت چهل روز به ریاضت با خوردن روزی چند خرما شبانه روز در قبرستان به سربرد و دعا خواند تا به ارتباط به اجنه دست پیدا کند ودیوانه شد و اکثر وقت خود را در راه پبیمائی درآب این کاریز به سر میبرد و گاه و بیگاه سر از ورودی این چشمه سر در می اورد و موجب رعب و وحشت زنان و دخترانی که برای بردن آب آمده بودند میشد را می توان نام برد که هنوز هم پیرمردان و پیر زنان ان را به خاطر دارند از دیگر خاطرات ان برمی گردد به روز سه شنبه دومین هفته ازماه دوم بهار( قره یاز)سال 1318ش ه که دسته ای ازدختران کوزه به دست و چادر به سر در سر این چشمه بوده اند که ناگهان اصغر کندخدا سوار براسب و مامور برداشتن چادر از سر زنان زمان کشف حجاب پهلوی اول فرا می رسد وچادر دسته ای از دختران را از سر برمی دارد که دربین انها دختری به نام نرگس فرزند مصطفی ان هم فرزند نورالله بوده که تازه به حسین نامی از محل تپه لرنامزد بوده برداشته می شود خبر دران جو مذهبی شدید به نامزد او رسیده و او تصمیم به انتقام از اصغر کند خدا می گیرد و در قلعه طی یک درگیری دست گیر و در طویله ای زندانی شده و بعد از آن از او نام و نشانی پیدا نمی شود واین یکی از غم انگیز ترین خاطرات ازاین چشمه است که دراذهان بهاریها ماندگار شده است.
,
مردم بهار از این چشمه خاطرات بسیاری دارند واین چشمه تاسال1344ه ش دایر بود وبعد از خیابان کشی و آسفالت و تعریض معابراین یادگار استاد علی حسین تخریب شد وتمام متولدین قبل ازدهه 30 ه ش انرا بیاد دارند و بربانی ان درود میفرستند قابل ذکر است این قنات قبل افتابی شدن در محله چای باشی از زیر حمام کهنه عبور می کرده وبعد ازتامین اب این حمام کاملا افتابی می شده وسالیان سال با جارکشی مردم به ویژه برزگران برای لاروبی آن خانواری یکی دو نفر به مباشر ارباب یاری می دادند.
,یادداشت: جعفر قادری
,انتهای پیام/
]
ارسال دیدگاه