معرفی یک شخصیت والای انسانی در نهج البلاغه

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از سلام کمیجان، اهمیت و عظمت نهج البلاغه برکسی پوشیده نیست و بزرگان و اندیشمندان معاصر بارها به این عظمت و اهمیت این کتاب اشاره کردند، در این یادداشت به برخی از بیانات مقام معظم رهبری در مورد عظمت نهج البلاغه اشاره شده است.

زمینه و موقعیت صدور نهج البلاغه

نهج البلاغه مانند گفته های حکیمی نیست که دور از غوغای زندگی و فارغ از واقعیت ها و مسایل گوناگونی که در یک جامعه ممکن است مطرح باشد، می نشیند و معارف اسلامی را بیان می کند؛ بلکه سخنان انسانی است که بار مسئولیت اداره ی یک جامعه عظیم را بر دوش خود احساس می کند و دانای دین و بصیر به همه ی معارف اسلامی و قرآنی است و با دلی مالامال از معرفت و روحی بزرگ و در مقامی پر مسئولیت، با مردم روبه رو می شود، با آنها حرف می زند، و به سوالات و استفهامات آنها پاسخ می دهد.این است زمینه و موقعیت صدور نهج البلاغه.

ائمه اطهار در دوران حاکمیتی که مورد قبول خودشان باشد زندگی نمی کردند، آنها در دوران اختناق به سر می بردند. مسایل از دیدگاه یک حاکم و مسئول اداره مملکت بر زیان آنها جاری نمی شد، اما امیرالمومنین(ع) به عنوان یک حاکم اسلامی حرف می زند و با جامعه ایی که تحت اشراف و حکومت خود اوست، سخن می گوید و این بخش بیشترین سخنانی است که از امیرالمومنین(ع) در نهج البلاغه نقل شده است.

نهج البلاغه کلام اولین مومن به وحی محمدی، و کلام خلیفه پیامبر است؛ خلیفه ایی که همه مسلمان ها بر او اتفاق نظر دارند و امامی که به اعتقاد شیعه و بسیاری از اهل سنت افضل صحابه است.

نهج البلاغه؛ متنی عظیم و اصیل از معارف اسلامی

یعنی انسانی در این حد عظمت و اهمیت، سخنرانی ها و خطبه هایش عینا باقیمانده است و این می تواند نشان دهنده متنی عظیم و اصیل از معارف اسلامی باشد. ما می توانیم پایه های اعتقاد کامل و جامع به اسلام را در این کتاب که اخلاق و زهد و عرفان و رهبری و نظام سیاسی در آن وجود دارد را پیدا کنیم.

از تاریخ تدوین نهج البلاغه حدودا هزارسال می گذرد، یعنی مرحوم سید رضی که این کتاب را  تدوین کردند و این خطبه ها و نامه ها جمع آوری کرده اند و در حدود ۴۰۰ هجری و اواخر قرن سوم به این کار دست زدند بنابراین نهج البلاغه کتابی هزار ساله است.

این کتاب یک کتاب دست اول اسلامی است و در این شرایط تاریخی که با صدر اسلام تقریبا ۱۴۰۰ سال فاصله داریم ، منابع دست اول و اصیل اهمیت ویژه ای دارد.

ترسیم شخصیت علی (ع) در کتاب نهج البلاغه

یک بعد دیگر از ابعاد ارزش و اهمیت نهج البلاغه ترسیم شخصیت امیرالمومنین(ع) است، چیزی که ما امروز به آن کمال احتیاج را داریم.

امام علی(ع) این چهره ناشناخته، این انسان والا، این نمونه کامل مسلمانی که که اسلام میخواهد انسان ها آنچنان ساخته بشوند، در لابه لای اوراق و سطور نهج البلاغه کاملا شناسایی و تعریف می شود. نهج البلاغه در حقیقت کتاب معرفی علی بن ابیطالب(ع) است.

چگونه ممکن است کسی به افق های اسرار آمیز و شگفت آور و وادی های گوناگون معرفتی که در نهج البلاغه است دست نیافته باشد و بتوان آنها را این گونه زیبا و جذاب ترسیم و توصیف کند.

معرفی شخصیت والای انسانی

در نهج البلاغه همه ابعاد یک شخصیت والای انسانی وجود دارد و یک انسان کامل در نهج البلاغه مجسم می شود و آن انسان کامل، خود امیرالمومنین(ع) است. و این نه از باب شناسایی چهره ی امیرالمومنین(ع) مهم است؛ بلکه از باب شناسایی اسلام و این که اسلام چگونه انسانی را میخواهد بسازد، حائز اهمیت است.

امروز بشریت معاصر از ما سوال می کند:« این اسلامی که شما از آن دم می زنید و فکر می کنید رسالت آن جهانی است درصدد ساختن چگونه انسانی است؟» برای پاسخ چه کسی را بهتر و زیباتر و جامع تر و والاتر از علی بن ابیطالب(ع) میتوان اشاره کرد؟ چهره ی علی بن ابیطالب(ع) در هیچ جا مانند نهج البلاغه آشکار نمی شود.

در حقیقت نهج البلاغه شخصیت خطی و رسمی امیرالمومنین است، یعنی علی خود نهج البلاغه مجسم است  و این یکی دیگر از خصوصیات امیرالمومنان است. به آنچه می گوید عمل می کند و آنچه را که می خواهد در زندگی خود پیاده می کند.

شخصیت امیرالمومنان(ع) خود؛ کلمه به کلمه و سطر به سطر تفسیر نهج البلاغه و قرآن است؛ لذا شما وقتی نهج البلاغه را می خوانید هم تاریخ زندگی علی(ع) را دانستید و هم اسلام را شناختید.

برگرفته شده از کتاب: نهج البلاغه از دیدگاه مقام معظم رهبری ، تدوین محمد مهدی علیقلی

انتهای پیام/