چرا از کتاب و کتابخوانی دور افتادیم

به گزارش شبکه اطلاع رسانی دانابه نقل از تلاشگران البرز؛در سایت ها و وبلاگ ها و روزنامه ها و مجله ها  می خوانیم و از این سو  و آن سو نیز می شنویم که کتابخوانی در جامعه ما بسیار کم رنگ شده است.این گزاره متکی بر قیاس است.گذشته ای وجود داشته که در آن گذشته مردم بسیار بیشتر از اکنون کتاب می خوانده اند.

به  پیشینه امر که نگاه می کنیم می بینیم که در ایران  به تدریج کتابخوانی کم و کمتر شده است.بی گمان فضای فکری و اجتماعی و فرهنگی جامعه تغییر کرده است که میزان کتابخوانی نیز تغییر نموده است.

می دانیم که در امور اجتماعی ،رفتار آدمی معلول تک عامل نیست و منطق صوری در آن خیلی کاربرد ندارد.دربررسی کاهش کتابخوانی،دلایلی چون گرانی کتاب،کم شدن فرصت افراد،محتوای ضعیف کتاب ها،گسترش دنیای مجازی و اینترنت و افزایش سرگرمی های گوناگون و……. را ذکر کرده اند.همه ی این عوامل در کاهش میزان کتابخوانی موثر است اما به باور من عامل مهمتری از این عوامل وجود دارد که در بحث ها به چشم نمی آید.

رفتار آدمی بر اساس انگیزه هایی است که هم مادی و هم معنوی هستند.این انگیزه ها هستند که مارا به پیش می رانند و یا متوقف مان می کنند ،کنش کتابخوانی در جامعه ما بی انگیزه شده است،افراد اجتماع ما دریافته اند برای رسیدن به منافع خود نیازی به دانش ندارند.به عبارت دیگر داشتن نفوذ در جامعه که بیشتر  به سواد و معرفت وابستگی داشت اکنون به عوامل دیگری بستگی پیدا کرده است.

نفوذ در جامعه و ارتقای جایگاه اقتصادی و اجتماعی و سیاسی و فرهنگی افراد پیشتر به داشتن آگاهی و مزیت علمی بستگی داشت امروز برای رسیدن به ثروت اعم از مادی و معنوی به دانش و سواد گرچه نیاز است اما وزن اگاهی در این معادله به مراتب بسیار کمتر از گذشته شده است.

در مراودات جامعه و در کنش ها و واکنش های مردم در جامعه که ریزبینی به خرج می دهیم در می یابیم که آگاهی داشتن و معرفت داشتن امروزه گرچه هنوز هم در عداد ارزش ها ی جامعه به حساب می آیند اما اعتبار گذشته را ندارند.جامعه امروز بی اخلاق شده است و به شدت مادی.خط کش محاسبات اقتصادی و مصلحت جویی مهمترین محکی است که راستی یا کجی کنش و رفتار را با ان می سنجند.در این میانه امور معنوی به شدت بی اعتبار شده اند و کتابخوانی نیز از امور معنوی است که بار معنویت دارد.

در جامعه امروز،گرایش به کارهای گروهی و جمعی نابود شده است و هر کس می کوشد به تنهایی بار خود رابه سرمنزل مقصود ببرد.دوری از گروههای مرجع و بی اعتنایی به انچه دیگران رهنمود می دهند و دستیابی حد متوسطی از مردم به حد متوسطی از سواد نیاز انان را به متفکرین و ارباب فکر در ظاهر کم کرده است.راحت طلبی مردم که به مراتب در این سالها گسترش پیدا کرده است باعث ان شده که مردم به لقمه های آماده بیندیشند و بازار شیادان در این روزها به مراتب داغ شده است.

در قدیم انگیزه بالایی وجود داشت که برای انکه تفاخری صورت بگیرد به معلومات خود ببالند اما امروزه به داشته های مادی می بالند.امروزه کانال هایی که بتوان اطلاعات را به دست اورد گسترده شده اند و نیاز به محتوای کتابها کمتر شده است.همه ی اینها انگیزه رجوع به کتاب را کم کرده است.

انتهای پیام/ه