به گزارش خبرنگار اقتصادی شبکه اطلاع‌رسانی راه دانا؛ بررسی‌های میدانی و تحلیل چالش‌های بازار میوه و تره بار و علل افزايش نامتعارف قيمت ها در طول زنجيره عرضه بازار میوه نشان از افزایش پدیده‌ای به نام خرید دانه‌ای میوه در کشور را می دهد.
افزایش پدیده‌ای به نام خرید دانه‌ای میوه
از بزرگترین مشکلات بازار میوه، سنتی بودن نظام بازاریابی و مشکلاتی مثل سرمازدگی، افزایش نرخ ارز، تورم کلی اقتصاد، بزرگ بودن حاشیه بازار و وجود واسطه‌هاست که موجب می‌شود در آستانه سال نو این بازار دچار نوسان قیمت یا گرانی بیش از حد میوه شود.
بخش كشاورزی به عنوان يكی از بخش‌های كلان اقتصادی، مسلماً از متغيرهای كلان اقتصادی تأثير می پذيرد. بازار ميوه و قيمت محصولات كشاورزی نيز از اين امر مستثنی نيست و از متغيرهای كلان اقتصادی (نرخ تورم، نرخ ارز، سياست‌های مالی و پولی، تجاری و...) تأثير می پذيرد.
کارشناسان این حوزه معتقدند که سیاست‌های پولی انبساطی (مانند افزایش حجم نقدینگی و کاهش نرخ بهره) می‌تواند سبب افزایش قیمت محصولات کشاورزی شود. همچنین سياست‌های تجاری مانند نرخ ارز و تعرفه‌های واردات كالا بر بازار و قيمت ميوه و محصولات زراعی اثرگذار است.
افزایش قیمت نهاده های تولید مثل کود، سم، نیروی کار و ... سبب افزایش هزینه تولید و به تبع سبب افزایش قیمت محصول در سر مزرعه خواهد شد. از طرف دیگر، افزایش عمومی قیمت‌ها، هزینه‌های بازاریابی مثل هزینه بسته‌بندی، حمل و نقل و انبارداری نیز افزایش می یابد که افزایش قیمت محصول از سر مزرعه تا سطح خرده‌فروشی را در پی دارد.
عدم وجود برنامه‌ريزی كلان برای توليد متناسب با تقاضا
یکی دیگر از عوامل نوسان قیمت میوه و محصولات کشاورزی، عدم وجود برنامه ريزی كلان برای توليد متناسب با تقاضا (نبود برآورد دقيق از ميزان نياز به محصول در كشور) است که منجر به بروز پدیده عرضه تارعنکبوتی در بازار محصولات کشاورزی می‌شود. تولیدکننده برای تولید یک محصول کشاورزی در سال جاری به قیمت سال قبل نگاه می‌کند و بعد تصمیم می‌گیرد چه محصولی را و به چه مقدار تولید کند. این موضوع برای محصولات باغی با تأخیر زمانی بیشتری صورت می‌گیرد. اگر قیمت یک محصول زراعی در سال جاری افزایش یابد، سال بعد کشاورزان زیادی به کشت آن محصول مبادرت کرده که با تولید بیشتر، عرضه بالا می‌رود و در نتیجه قیمت همان محصول در سال بعد کاهش می‌یابد.
در این باره دارایی نژاد رئیس اتحادیه بارفروشان چندی پیش گفته بود: قدرت خرید مردم کاهش یافته و برعکس سال‌های گذشته، امروز خرید‌ها دانه‌ای شده است و اگر این روند ادامه داشته باشد کشاورزان متضرر خواهند شد.
وی با اشاره به کاهش ۵۰ درصدی خرید میوه از سوی مردم، اظهار داشت: در سال جاری تولید میوه ۱.۵ برابر بیشتر از سال گذشته است؛ اما شاهد این موضوع هستیم که نحوه خرید عموم با این سیاست افزایش تولید در تضاد است.
سهم میوه در سبد مصرفی خانوارها در ۲ سال گذشته به طور چشمگیری کاهش یافته است
به گزارش راه دانا، امسال در شرایطی به استقبال نوروز می‌رویم که سهم میوه در سبد مصرفی خانوارها در ۲ سال گذشته به طور چشمگیری کاهشی شده و کاهش سهم آن در سبد مصرفی خانوارهای با درآمد متوسط، موجب افت شدید تقاضا و تغییر سبک خرید میوه از چند کیلوگرم به یک یا ۲ کیلو یا حتی دانه‌ای تغییریافته است.
این در حالی است که مسئولان تنظیم بازار از اتخاذ تدابیری برای رشد عرضه سیب و پرتقال در ایام نوروز خبر می‌دهند؛ اما به گفته فعالان صنفی نرخ تعیین شده برای این اقلام با نرخ بازار چندان تفاوتی ندارد و مثل سال قبل از احتمال عرضه سیب و پرتقال با قیمت کمتر از نرخ مصوب را خبر می‌دهند.
نویسنده: امیر طاهری
ارسال دیدگاه