به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ نتایج امتحانات نهایی خرداد ماه امسال زوایای جدیدی از وضعیت و کیفیت آموزش در مدارس کشور را نمایان کرد. در این میان، وضعیت معدل دانش‌آموزان مدارس غیرانتفاعی و مقایسه آن با سایر مدارس، توجه‌ها را به خود جلب کرده است.
بر اساس آمار، میانگین معدل دانش‌آموزان مدارس غیردولتی 10.37 است! یعنی صرفاً 1.41 نمره بالاتر از معدل مدارس دولتی عادی (8.96) بوده و فاصله‌ای چشمگیر با مدارس خاص دولتی مانند سمپاد، نمونه دولتی و شاهد دارد!
این در حالیست که مدارس غیردولتی با دریافت شهریه‌های بسیار بالا، همواره از سوی والدین به‌عنوان گزینه‌ای بهتر از مدارس دولتی عادی در نظر گرفته شده‌اند.
میانگین نمرات مدارس سمپاد (استعدادهای درخشان) و نمونه دولتی اختلاف اندکی با یکدیگر دارند اما فاصله این مدارس با مدارس عادی دولتی و غیرانتفاعی بسیار زیاد است و گاه تا 8 نمره نیز می‌رسد که نشان‌دهنده بی عدالتی آموزشی سیستماتیک در نظام آموزشی کشورمان است.
در وضعیت نگران‌کننده‌ای، میانگین معدل دانش‌آموزان مدارس دولتی عادی کشور زیر 10 و برابر با 8.96 است که نشان‌دهنده کیفیت نامناسب و ناکارآمدی روش‌های آموزشی در این مدارس است.
در مقابل، معدل دانش‌آموزان مدارس غیردولتی 10.37 است که 1.41 نمره بالاتر از مدارس دولتی عادی قرار دارد.
البته باید توجه داشته باشیم که حتی همین تفاوت اندک در میانگین معدل مدارس غیرانتفاعی با مدارس دولتی نه الزماً به دلیل سطح بالاتر کیفیت آموزشی آنها بلکه به دلیل روش‌های پذیرش خاص برخی مدارس غیرانتفاعی است که از طریق آزمون ورودی، مصاحبه با دانش‌آموز و مصاحبه با والدین، دانش‌آموزان قوی‌تر با سطح نمرات بالاتر را پذیرش می‌کنند!
تابستان امسال در گزارشی به عملکرد عجیب برخی مدارس غیردولتی برای گزینش و ثبت‌نام دانش‌آموزان پرداختیم.
نکته قابل‌تأمل اینجاست که اغلب مدارس غیردولتی حتی فاقد زیرساخت‌های استاندارد هستند و عموماً این مدارس در ساختمان‌های فرسوده کوچک یا حتی مسکونی فعالیت می‌کنند! این وضعیت به‌ویژه در کلان‌شهرها مشاهده می‌شود، جایی که رقابت میان مدارس غیرانتفاعی برای جذب دانش‌آموزان، گاه منجر به نادیده گرفتن استانداردهای فیزیکی و آموزشی شده است.
این عملکرد ضعیف مدارس غیردولتی در امتحانات نهایی در شرایطی رخ می‌دهد که سال‌هاست والدین به دلیل عملکرد ضعیف مدارس دولتی عادی، تمایل زیادی به ثبت‌نام در مدارس غیردولتی دارند و این تصور در میان آنها ایجاد شده که مدارس غیردولتی عملکرد بسیار بهتری دارند!
رضوان حکیم‌زاده؛ معاون آموزش ابتدایی وزارت آموزش و پرورش دراین ارتباط گفت: «می‌خواهم توجه شما را به واقعیتی جلب کنم، میان مدارس دولتی و غیردولتی، تعدادی از مدارس عملکرد خوبی دارند یعنی مدارسی که اقدام به غربالگری می‌کنند و دانش‌آموزان با سطح علمی و توانمندی بالا را هنگام ورود جدا و انتخاب می‌کنند.
این گروه از مدارس شامل مدارس غیردولتی برند است که براساس آزمون و شروط مختلف دانش‌آموزان را انتخاب می‌کنند و همچنین مدارس دولتی خاص که با آزمون دانش‌آموز پذیرش می‌کنند. اگر این دو گروه از مدارس خاص را کنار بگذاریم، عملکرد مدارس دولتی عادی از مدارس غیردولتی عادی بهتر است.»
وی افزود: این اتفاق به این دلیل است که معلمان در مدارس دولتی در مقایسه با مدارس غیردولتی عادی، آموزش‌های بیشتری دیده‌اند و رشته‌های مرتبط دارند. معلمان مدارس دولتی عادی در کلاس‌هایی با 40 دانش‌آموز و حداقلی‌ترین امکانات، تلاش می‌کنند. خانواده‌ها باید بدانند که تمام مدارس غیردولتی از مدارس دولتی بهتر نیستند! اگر بخواهیم به عملکرد مدارس نمره بدهیم، زمانی می‌توانیم از منظر علمی به آنها نمره بالا بدهیم که به جداسازی(گزینش) اقدام نکنند.
به گفته حکیم زاده؛ آنچه در مدارس غیردولتی به نسبت مدارس دولتی وضعیت بهتری دارد، کلاس‌های درس خلوت‌تر و رفتار مناسب کادر مدارس و معلمان با والدین و دانش آموزان است که این موضوع در گرایش والدین به ثبت‌نام در این مدارس بسیار پررنگ است. من با این موضوع که عملکرد مدارس خاص بهتر از مدارس دولتی عادی است، موافق نیستم! این عملکرد مدارس خاص نیست، بلکه عملکرد بهتر دانش‌آموزانی است که آنها از طریق جداسازی(گزینش) انتخاب کرده‌اند، با نادیده گرفتن این حقیقت ممکن است به‌اشتباه درباره عملکرد مدارس قضاوت شود.»
شهریه‌های گزاف، فشار مضاعف بر خانواده‌ها
معدل پایین دانش‌آموزان در مدارس غیردولتی در حالیست که بسیاری از این مدارس در کلان‌شهرها، شهریه‌های بسیار بالایی از والدین دریافت می‌کنند. برای نمونه، تحصیل در یک مدرسه غیردولتی معمولی با فضای فیزیکی فرسوده در پایه هفتم، برای یکی از شهروندان هزینه‌ای بالغ بر 47 میلیون تومان دارد حتی برخی مدارس خاص در پایه دوازدهم شهریه‌هایی بالای 100 میلیون تومان دریافت می‌کنند که شامل برنامه‌های ویژه برای کنکور است.
احمد محمودزاده؛ رئیس سازمان مدارس غیردولتی پیش‌تر اعلام کرده بود که 75 درصد مدارس غیردولتی شهریه‌ای کمتر از 30 میلیون تومان دارند اما بررسی‌ها نشان می‌دهد که این میزان در شهرهای بزرگ اغلب بیشتر است. خانواده‌ها برای پرداخت شهریه این مدارس، نگرانی مشابه پیش‌پرداخت اجاره خانه را متحمل می‌شوند!
مقایسه شهریه مدارس غیردولتی حتی با شهریه یک دانشجو در دانشگاه آزاد نیز نشان می‌دهد که یک خانواده برای یک سال تحصیلی دانش‌آموز خود در این مدارس حتی باید هزینه‌ای بیش از شهریه مقطع کارشناسی یک دانشجو در دانشگاه آزاد پرداخت کند! در برخی موارد، هزینه تحصیل در مقطع دیپلم حتی چندین برابر شهریه دانشگاه می‌شود.
چرا برخی والدین به مدارس غیردولتی تمایل دارند؟
یکی از دلایل اصلی گرایش والدین به مدارس غیردولتی، برخورد مناسب‌تر کادر آموزشی و فضای شادتر این مدارس نسبت به مدارس دولتی عادی است. با این حال، کیفیت آموزشی این مدارس که عامل اصلی انتخاب خانواده‌ها است، تفاوت چندانی با مدارس دولتی عادی ندارد.
رضوان حکیم‌زاده؛ معاون آموزش ابتدایی وزارت آموزش و پرورش، معتقد است که عملکرد بهتر برخی مدارس خاص ناشی از کیفیت آموزش نیست، بلکه نتیجه جداسازی دانش‌آموزان مستعد است و اگر این گروه از دانش‌آموزان را کنار بگذاریم، مدارس دولتی عادی از مدارس غیردولتی عادی عملکرد بهتری دارند، چرا که معلمان مدارس دولتی آموزش‌های بیشتری دیده‌اند و از تخصص بالاتری نیز برخوردارند.
زنگ خطر برای عدالت آموزشی
نتایج به‌دست‌آمده، زنگ خطری برای مسئولان آموزش کشور است تا سیاست‌گذاری‌ها به سمت ارتقای عدالت آموزشی و بهبود شرایط در مدارس دولتی عادی سوق داده شود و از تمرکز صرف برای تقویت مدارس خاص دولتی دست بردارند!
با توجه به نگاه خاص، رئیس‌جمهور بر مقوله عدالت آموزشی و تأکیدات او مبنی بر اینکه "محور عدالت در نظام آموزشی، مدارس دولتی و هدف و ارتقای توانمندی‌های دانش‌آموزان است"، انتظار می‌رود که رئیس‌جمهور و وزیر آموزش و پرورش نسبت به اصلاح رویه‌های ناصواب در سیستم آموزشی اهتمام داشته باشند.
حداقل باید با رفتارهای نامناسبی که در مدارس دولتی عادی مشاهده می‌شود و این نوع رفتارهای زننده، والدین را مجبور به انتخاب مدارس غیردولتی می‌کند، برخورد قاطع شود چرا که وزارت آموزش و پرورش در تمام این سال‌ها نشان داده است که نظارت و بازرسی ضعیفی در حمایت از حقوق دانش‌آموزان و والدین دارد.
ارسال دیدگاه