کشف شگفت‌انگیز؛ اکسیژن در دورترین کهکشان جهان با عمر ۱۳.۴ میلیارد سال!

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ اخترشناسان کهکشان JADES-GS-z۱۴-۰، دورترین کهکشان شناخته‌ شده را بررسی کرده‌اند که عمر ۱۳.۴ میلیارد ساله دارد و به تازگی نشانه‌ای از اکسیژن در آن دیده شده است!

ابزارهایی مانند تلسکوپ فضایی جیمز وب به دانشمندان این امکان را می‌دهند که بیش از گذشته به تاریخ کیهان بنگرند و اجرام بسیار دوردستی مانند کهکشان‌ها را از چند صد میلیون سال نخست کیهان کشف کنند.

اکنون، اخترشناسان کهکشان JADES-GS-z14-0، دورترین کهکشان شناخته‌شده را بررسی کرده‌اند و به کشفی حتی شگفت‌انگیزتر دست یافته‌اند؛ نشانه‌هایی از اکسیژن در این کهکشان!

این کهکشان آن‌قدر دور است که نور آن 13.4 میلیارد سال طول کشیده تا به ما برسد؛ به این معنی که تصویری از شکل ظاهری آن تنها 300 میلیون سال پس از انفجار بزرگ مشاهده شده است. برای چنین کهکشان جوانی در مراحل اولیه کیهان، دانشمندان انتظار داشتند مقادیر زیادی هیدروژن و هلیوم بیابند؛ زیرا این عناصر در کهکشان‌های آغازین رایج بودند اما با استفاده از تلسکوپ زمینی ALMA (آرایه میلی‌متری بزرگ آتاکاما)، آن‌ها اکسیژن نیز شناسایی کردند.

ساندر شووز؛ محقق ارشد رصدخانه لیدن می‌گوید: این شبیه به یافتن یک نوجوان است، در حالی که انتظار دارید فقط کودکان را ببینید؛ نتایج نشان می‌دهد که این کهکشان بسیار سریع شکل گرفته و به همان سرعت نیز در حال بلوغ است. این یافته‌ها نشان می‌دهند شکل‌گیری کهکشان‌ها بسیار سریع‌تر از آن چیزی است که تاکنون تصور می‌شد.

از زمانی که جیمز وب رصد کهکشان‌های اولیه را آغاز کرده، دانشمندان به این نتیجه رسیده‌اند که مدل‌های موجود از جهان اولیه ممکن است نادرست یا دست‌کم ناقص باشد. به نظر می‌رسد جهان اولیه بسیار شلوغ‌تر و درخشان‌تر از حد انتظار بوده است؛ کهکشان‌ها سریع‌تر از پیش‌بینی‌ها شکل می‌گرفته و رشد می‌کرده‌اند و محققان هنوز نمی‌دانند چرا.

اکسیژن با استفاده از تکنیکی به نام طیف‌سنجی شناسایی شد. در این روش، نور اجرام دوردست به طول موج‌های مختلف شکسته می‌شود و دانشمندان با بررسی طول موج‌های جذب‌شده، می‌توانند ترکیبات سازنده جسم را تشخیص دهند. در این مورد، دو تیم مستقل هنگام تجزیه‌وتحلیل داده‌های ALMA، نشانه‌های اکسیژن را در کهکشان مذکور شناسایی کردند. ALMA شبکه‌ای متشکل از 66 تلسکوپ رادیویی در شیلی است که به‌طور همزمان با یکدیگر کار می‌کنند.

یافته‌های ALMA همچنین فاصله زیاد و حماسی این کهکشان را تأیید کرد. ریچارد بوونز از رصدخانه لیدن می‌گوید: در حالی که این کهکشان ابتدا با تلسکوپ فضایی جیمز وب کشف شد، ALMA برای تأیید و تعیین دقیق این فاصله عظیم ضروری بود. این همکاری نشان‌دهنده هم‌افزایی شگفت‌انگیز بین ALMA و JWST در آشکارسازی و بررسی تکامل نخستین کهکشان‌ها است.