به گزارش خبرنگار فرهنگی شبکه اطلاع رسانی راه دانا، واقعه غدیرخم یکی از مهم ترین وقایع تاریخی اسلام است که طی آن حضرت رسول (ص) در آخرین حج خود، امام علی (ع) را به عنوان جانشین خود معرفی و ولایت و امامت حضرت (ع) بر امت اسلام را در این روز به عموم مردم اعلام فرمودند.
این واقعه در تاریخ هجدهم ذی الحجه سال دهم هجری قمری، در منطقه غدیر خم رخ داد، واقعه ای که سرآغاز تحولات تاریخ اسلام شد.
اما این واقعه یکی از مسلمترین وقایع تاریخ اسلام است که صدها مورخ و مفسر شیعه و سنی آن را نقل کرده‌اند. علاوه بر احادیث فراوانی که به مناسبت واقعه غدیر بیان شده، چند آیه از قرآن کریم نیز در این روز و به همین مناسبت نازل شده، آیاتی که همگی بر حقانیت حضرت علی(ع) بر جانشینی پیامبر(ص) و امامت و ولایت مسلمین جهان تأکید دارند.
«آیه 67 سوره مبارکه مائده»
این آیه پیش از ظهر روز هجدهم ذی‌حجه سال دهم هجری و هنگامی که پیامبر(ص) به غدیر رسید از سوی جبرئیل بر وی نازل شد:
«یَا أَیُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنزِلَ إِلَیْکَ مِن رَّبِّکَ وَ إِن لَّمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ وَاللّهُ یَعْصِمُکَ مِنَ النَّاسِ إِنَّ اللّهَ لاَ یَهْدِی الْقَوْمَ الْکَافِرِینَ»
«اى پیامبر! آنچه از طرف پروردگارت بر تو نازل شده است، کاملاً (به مردم) برسان! و اگر نکنى، رسالت او را انجام ندادهاى! خداوند تو را از (خطرات احتمالى) مردم، نگاه مىدارد؛ و خداوند، جمعیّت کافران را هدایت نمىکند».
علاوه بر علمای شیعه، بسیاری از دانشمندان اهل تسنن نیز در این که این آیه در شأن حضرت علی علیه‌السلام نازل شده اتفاق نظر دارند که نام سی نفر از آنها در جلد اول کتاب «الغدیر»، اثر ارشمند مرحوم علامه امینی ذکر شده است.
«آیه سوم سوره مبارکه مائده»
پس از آنکه پیامبر، علی علیه‌السلام را در غدیرخم به عنوان جانشین خود معرفی کرد، جبرئیل آیه دیگری را بر آن حضرت نازل کرد:
«الْیَوْمَ أَکْمَلْتُ لَکُمْ دِینَکُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَیْکُمْ نِعْمَتِی وَرَضِیتُ لَکُمُ الإِسْلاَمَ دِینًا»
«امروز دین شما را کامل ساخته و نعمتم را بر شما تمام کردم و به این که دین شما دین اسلام باشد، راضی شدم».
این آیه نیز مورد وثوق علمای سنی بوده تا جایی که نام 16 نفر از آنها که بر درستی این موضوع صحه می‌گذارند در کتاب «الغدیر» ذکر شده است. (الغدیر،ج 1، ص230)
«آیه اول تا سوم سوره مبارکه معارج»
پس از واقعه غدیر و ابلاغ ولایت و امامت علی علیه السلام به مردم و پخش خبر آن در بلاد و جزیره، مردی به نام «جابر بن نضر» یا بنا به گفته برخی به نام «حارث بن نعمان» حضور پیامبر آمده عرض کرد: ای رسول خدا، به ما امر کردی که یگانگی خدا و رسالت تو را تصدیق کرده و حج و زکات به جا آوریم، همه پذیرفتیم. اما به این مقدار بسنده نکردی و حال علی‌بن ابیطالب، پسرعمویت را به همه ما ترجیح می‌دهی و فرمودی: «من کنت مولاه فعلی مولاه».
آیا آنچه درباره این موضوع گفتی، از سوی خدا بود یا خواست خودت را مطرح کردی؟
رسول خدا در جواب وی فرمودند: سوگند به آن خدایی که جز او معبودی نیست، آنچه گفتم به دستور خداوند بوده است.
آن شخص پس از آنکه چنین پاسخی را شنید، به پیامبر پشت کرد و رفت تا شترش را سوار شود اما در بین راه با خدا گفت: اگر آنچه (محمد) می گوید حق است، فرمان بده از آسمان بر ما سنگ ببارد یا عذابی دردناک به سوی ما روانه ساز. وی هنوز سوار بر شترش نشده بود که ناگهان سنگی از آسمان بر سر او فرود آمد و او را کشت.
به دنبال این واقعه آیات اول تا سوم سوره معارج نازل شد:
«سَأَلَ سَائِلٌ بِعَذَابٍ وَاقِعٍ/ لِّلْکَافِرینَ لَیْسَ لَهُ دَافِعٌ/ مِّنَ اللَّهِ ذِی الْمَعَارِجِ»
«سائلی از خداوند بزرگ طلب عذاب کرد، عذابی که بلافاصله واقع شد و هیچ قدرتی آن عذاب را از کافران نمی تواند دفع کند».
نام 30 نفر از دانشمندان اهل سنت که معتقدند این آیات در روز «غدیرخم» و بعد از گفتار آن مرد نازل شده است، در کتاب الغدیر ذکر شده است. (الغدیر، ج1، ص 239)
رخداد غدیر تنها یک حادثه تاریخى نیست، غدیر، تنها نام یک سرزمین هم نیست، غدیریک تفکر است، آیتی است از تداوم خط نبوت، چشمهاى است که تا پایان هستى مىجوشد، غدیر، روز اکمال دین، اتمام نعمت و موجب خشنودى حق‌تعالاست، روز بزرگ، روز گشایش و روز تکامل است، غدیر، نه تاریخ است، نه جغرافیا و نه روایت، بلکه ولایت است، پیشوند غدیر، رسالت است و پسوند آن، ولایت و امامت.
ارسال دیدگاه