به گزارش راه دانا؛ رضا ناطقی پژوهشگر حوزه مسکن و سرمایه‌گذاری طی یادداشتی درخصوص افزایش نرخ سوم بنزین و تاثیر آن بر معیشت مردم با عنوان "خیال خام" نوشت:
خیال خام این است که تصور کنیم بنزین ۱۰ هزار تومانی فقط یک عدد روی تابلوی جایگاه بوده و همان‌جا باقی می‌ماند. اقتصاد چنین کار نمی‌کند؛ بنزین وارد زنجیره حمل‌ونقل می‌شود، حمل‌ونقل وارد قیمت تمام‌شده کالا و خدمات و در نهایت، هزینه آن به سفره مردم منتقل می‌شود. از مزرعه و کارخانه تا فروشگاه و خانه، سوخت در جریان است. حتی بازار مسکن نیز از این موج مصون نیست؛ افزایش هزینه حمل مصالح، جابه‌جایی نیروی کار و خدمات، دیر یا زود خود را در هزینه ساخت نشان می‌دهد. بنابراین مسئله فقط «قیمت بنزین» نیست؛ مسئله، قیمت زندگی است.
هیچ‌کس منکر ضرورت اصلاح ساختار انرژی، کاهش مصرف و جلوگیری از هدررفت منابع نیست؛ اما اصلاح قیمت، اگر بدون اصلاح ساختار اتفاق بیفتد، چیزی جز انتقال هزینه ناکارآمدی‌ها به مردم نخواهد بود. پیش از آنکه از مردم انتظار صرفه‌جویی داشته باشیم، باید بپرسیم سهم دولت در این اصلاحات چیست؟ حمل‌ونقل عمومی چه زمانی سامان می‌گیرد؟ تکلیف خودروهای پرمصرف چیست؟ برای حمایت از تولید و حفظ قدرت خرید خانوار چه برنامه‌ای داریم؟ نمی‌توان از مردم خواست بیشتر هزینه کنند، اما درباره اصلاح ساختارها فقط وعده آینده داد. اصلاح واقعی یعنی قیمت‌ها اصلاح شوند، اما همزمان بهره‌وری، حمل‌ونقل، تولید، نظام توزیع و حکمرانی انرژی نیز اصلاح شود.
اما شاید مهم‌تر از خود عدد ۱۰ هزار تومان، نحوه سخن گفتن با مردم باشد. اگر کشور با جنگ، فشار ارزی، محدودیت صادرات نفت و تنگنای منابع مواجه است، مردم حق دارند حقیقت را بدانند؛ نه اینکه به آنها گفته شود «می‌توانست گران‌تر باشد». مردم منت نمی‌خواهند؛ شفافیت، صداقت و مسئولیت‌پذیری می‌خواهند. جامعه‌ای که سال‌ها تورم و کاهش قدرت خرید را تحمل کرده، اگر احساس کند هزینه تصمیمات سخت فقط بر دوش اوست، بیش از آنکه با افزایش قیمت‌ها آسیب ببیند، با فرسایش اعتماد آسیب خواهد دید. سرمایه اجتماعی را نمی‌توان با مصوبه ایجاد کرد و با بودجه خرید؛ اعتماد، محصول رفتار صادقانه و احساس عدالت است.
بنابراین مطالبه روشن است: اگر اصلاح قیمت انرژی اجتناب‌ناپذیر است، دولت باید همزمان برنامه اصلاح ساختار، زمان‌بندی اجرای آن، نحوه هزینه‌کرد درآمدهای حاصل، توسعه حمل‌ونقل عمومی، حمایت هدفمند از خانوار و تولید و سهم دستگاه‌های دولتی از تحمل هزینه اصلاحات را شفاف اعلام کند. مردم ایران نشان داده‌اند که در سخت‌ترین شرایط می‌توانند همراه کشور بایستند؛ به شرط آنکه بدانند چرا باید هزینه بدهند و این هزینه قرار است کشور را به کجا برساند. قیمت بنزین را می‌توان با یک مصوبه تعیین کرد؛ اما اگر اصلاحات اقتصادی به بهای از دست رفتن اعتماد مردم تمام شود، آن‌وقت باید پرسید: چه کسی هزینه واقعی این تصمیم را پرداخته است؟
ارسال دیدگاه