به گزارش خبرنگار اقتصادی شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، در واکنش به تهدیدات دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، معادله جنگ را کاملاً روشن ترسیم کرد: «در منطقه‌ای که ما نفت نمی‌فروشیم، هیچ‌کس نفت نخواهد فروخت. اگر امنیت ما تأمین نشود، هیچ زیرساختی امن نخواهد بود.»
این اظهارات در پاسخ به تهدید ترامپ مبنی بر بمباران یک پل یا نیروگاه ایران به ازای هر حمله به کشتی در تنگه هرمز بیان شد. قالیباف تأکید کرد که «امنیت تنگه در نبود نیروهای آمریکایی است» و هشدار داد: «وضعیت تنگه به قبل از جنگ باز نخواهد گشت.»
ستاد مرکزی خاتم‌الانبیا نیز پیش‌تر اعلام کرده بود: «اگر امنیت بنادر ایران در خلیج فارس و دریای عمان تهدید شود، هیچ بندری در این مناطق امن نخواهد بود.»
فجیره؛ آخرین سنگر نفتی خارج از تیررس هرمز
با بسته ماندن تنگه هرمز، توجه بازارهای انرژی به مسیرهای جایگزین معطوف شده است. در این میان، بندر فجیره در ساحل دریای عمان و خط لوله ابوظبی به این بندر، به یکی از مهم‌ترین گلوگاه‌های نفتی جهان تبدیل شده‌اند.
امارات متحده عربی خط لوله‌ای دارد که نفت را از منطقه حبشان به فجیره منتقل می‌کند و ظرفیت آن حدود ۱.۸ میلیون بشکه در روز است . حجم جابه‌جایی نفت و فرآورده‌ها در فجیره به بیش از ۱.۷ میلیون بشکه در روز می‌رسد و این بندر به مرکزی حیاتی برای ذخیره‌سازی، اختلاط محموله‌ها و سوخت‌رسانی به کشتی‌ها تبدیل شده است.
نکته کلیدی: امارات در حال حاضر پروژه خط لوله جدیدی را در دست اجرا دارد که ظرفیت صادرات از فجیره را تا ۲۰۲۷ دو برابر خواهد کرد . این کشور حتی از اوپک خارج شده تا بدون محدودیت سهمیه، تولید و صادرات خود را افزایش دهد .
چرا فجیره مهم‌تر از همیشه است؟
تنگه هرمز حدود یک‌پنجم عرضه جهانی نفت را منتقل می‌کند. با اختلال در این مسیر، سه گزینه اصلی برای جبران عرضه مطرح شده است:
۱. ذخایر راهبردی آمریکا: حجم این ذخایر پس از برداشت‌های گسترده به حدود ۲۸۵ میلیون بشکه رسیده؛ سطحی که در چهار دهه گذشته بی‌سابقه بوده است . اما این ظرفیت محدود است و ادامه برداشت‌ها، توان واکنش آمریکا به شوک‌های بعدی را کاهش می‌دهد.
۲. خط لوله شرق به غرب عربستان: این خط لوله با ظرفیت ۴ تا ۵ میلیون بشکه در روز، نفت را از شرق عربستان به بندر ینبع در دریای سرخ منتقل می‌کند . اما آسیب دیدن این زیرساخت، یکی از مهم‌ترین مسیرهای جایگزین را مختل کرده است.
۳. کاهش واردات چین: واردات نفت خام چین در ژوئن حدود ۴۱.۳ درصد کاهش یافت و به ۷.۱۲ میلیون بشکه در روز رسید . این کاهش موقت تقاضا، بخشی از فشار عرضه را خنثی کرد، اما ادامه‌دار نیست.
نتیجه: با محدود شدن این گزینه‌ها، فجیره به تنها مسیر مهم باقی‌مانده برای انتقال حجم قابل توجهی از نفت خلیج فارس به خارج از منطقه تبدیل شده است.
نگاه کارشناسان
هدایت‌الله خادمی، کارشناس انرژی، در گفت‌وگویی در این خصوص اظهار داشت: «در شرایط فعلی، ریسک بالایی برای خریداران ایجاد شده؛ از یک سو با چالش محاصره دریایی و از دیگر سو با محدودیت‌های مدیریت تنگه هرمز مواجهیم.»
وی افزود: «کشورهایی مثل عراق، عربستان و امارات به دنبال خطوط لوله و مسیرهای جایگزین‌اند تا وابستگی خود را به تنگه هرمز کاهش دهند. اما اگر وضعیت ادامه یابد، قیمت ۲۰۰ دلار برای هر بشکه نفت دور از ذهن نیست.»
محمدرضا پورابراهیمی، رئیس کمیسیون اقتصادی مجمع تشخیص مصلحت نظام، نیز در حاشیه قرارگاه جنگ جهادی با اشاره به قدرت چانه‌زنی ایران به خبرنگار اقتصادی دانا، گفت: «تنگه هرمز نه تنها ابزاری برای تأمین امنیت پایدار، بلکه فرصتی طلایی برای رفع تحریم‌ها و کسب درآمدهای مستقیم و غیرمستقیم اقتصادی است.»
وی افزود: «دنیا و به‌ویژه آمریکا حاضر به پرداخت هزینه اقتصادی سنگین ناشی از تنش در این منطقه نیستند و همین عامل، قدرت چانه‌زنی ایران را در مذاکرات به‌شدت افزایش داده است.»
به گزارش راه دانا؛ آمریکا و سایر جهان در اشتباه محاسباتی خود باید روی مسائل زیر حساب باز کنند:
✔️ خط قرمز ایران: یا همه در منطقه نفت می‌فروشند یا هیچ‌کس
✔️ فجیره آخرین گلوگاه نفتی خارج از تنگه هرمز است
✔️ ذخایر راهبردی آمریکا به پایین‌ترین سطح چهار دهه اخیر رسیده
✔️ مسیرهای جایگزین محدود و آسیب‌پذیرند
✔️ قیمت ۲۰۰ دلاری نفت در صورت تداوم بحران، دور از ذهن نیست
معادله روشن است: اگر امنیت خلیج فارس تأمین نشود، هیچ زیرساختی در منطقه امن نخواهد بود. تهران این پیام را به صراحت اعلام کرده و منتظر پاسخ واشنگتن است.
ارسال دیدگاه