فایده افت‌قیمت نفت برای‌ایران ازنظر نیوزویک

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از فارس، نشریه آمریکایی نیوزویک طی گزارشی در این باره که ایران چگونه با کاهش قیمت نفت کنار می‌آید و چه تأثیری بر ایران داشته است نوشت: کاهش قیمت نفت از ماه ژوئن تاکنون تأثیر ملایمی بر روی اقتصاد ایران داشته است اما درآمدهای پایین نفتی رئیس جمهور ایران حسن روحانی رو وادار کرد که قیمت نفت در بودجه را کاهش وابستگی به نفت را پایین آورد و شاید گام‌های بیشتری هم در آینده بردارد.

در ماه دسامبر روحانی بودجه سال ۲۰۱۵ را بر اساس میانگین قیمت نفت ۷۲ دلار در بشکه به مجلس ارائه کرد که این قیمت نسبت به قیمت ۱۰۰ دلار در بشکه سال ۲۰۱۴ پایین‌تر بود این در حالی است که فروش نفت بشکه‌ای زیر ۵۰ دلار است و احتمالا از این هم پایین تر برود.

ایران قصد دارد قیمت نفت بودجه را به ۴۰ دلار در هر بشکه کاهش دهد و روحانی با این کار می‌خواهد وابستگی کشور به نفت را از۴۵ درصد به حدود ۳۱.۵ درصد برساند.

این در حالی است که ایران از سالها پیش از چالش‌های اقتصادی جدی به واسطه سوء مدیریت، فساد و تحریم‌های بین‌المللی رنج می‌برد. تورم اگرچه نسبت به سال گذشته نصف شده و به کمتر از ۲۰ درصد رسیده اما همچنان بالاست.

پول رایج ایران یعنی ریال ارزش خود را نسبت به سال ۲۰۱۲، ۵۰ درصد از دست داده است این در حالی است که تحریم‌های بین‌المللی هم شدیدتر شده اما ارزش ریال بعد از ریاست جمهوری روحانی در آگوشت ۲۰۱۳ افزایش یافت.در پایان سال ۲۰۱۴ در بازارهای غیررسمی هر دلار ۳۵۰۰ تومان معامله می‌شد که این قیمت در پایان دوره احمدی‌نژاد ۴ هزار تومان بود.

در اوایل ماه دسامبر ایران قیمت نان را در این کشور به آرامی افزایش داد که اصلاح یارانه‌ها می‌توانست در مسیر کمک به کنار آمدن ایران با کاهش درآمدهای نفتی باشد حتی زمانی که قیمت نفت در سال‌های اخیر بالا بود تحریم‌ها آسیب جدی به اقتصاد ایران وارد کرد اما همان تحریم‌ها ممکن است درد متفاوتی نسبت به کاهش قیمت نفت داشته باشد. درآمدهای نفتی ایران بیشتر از سوی کشورهای مشتری دایم آنها تأمین می‌شود که می‌توانند از آنها هم جنس و کالا خریداری کنند.

به مدت ۲ سال درآمدهای نفتی ایران در بانک های خارجی به واسطه تحریم‌ها انباشته شد و تا ابتدای سال ۲۰۱۵ این رقم به ده‌ها میلیارد دلار از چین، هندوستان و سایر مشتری‌های عمده ایران رسید. درآمدهای ایران ممکن است در ادامه به واسطه کاهش قیمت نفت کمتر شود. تاجران نفتی و منابع صنعتی گزارش می‌دهند که تهران به مشتریان نفتی خود تخفیف می‌دهد.

* کاهش قیمت نفت چه تأثیری بر روابط ایران با همسایگان حوزه خلیج فارس و سایر اعضای اوپک داشته است؟

روحانی در یک مصاحبه تلویزیونی اعلام کرد عربستان سعودی و آمریکا عامل کاهش قیمت نفت هستند. روحانی و بیژن نامدار زنگنه وزیر نفت ایران اعلام کردند که فروپاشی نفت یک بحث سیاسی است. آنهایی که نقشه دارند تا قیمت‌ها را کاهش دهند از تصمیم خود پشیمان خواهند شد.

اگر کاهش قیمت نفت برای ایران مشکل‌ساز است سایر کشورها مانند عربستان و کویت بیشتر از ایران آسیب می‌بینند.

دیگر مقامات مانند معاون وزیر امور خارجه ایران حسین امیرعبداللهیان به عربستان اعلام کرده است که به منظور بالا بردن قیمت تولید خود را کاهش دهد. در این راستا شکو‌ه‌های ایران برای ریاض کارساز نیست. عربستان به کاهش تولید و افزایش قیمت نفت از سوی خود و اعضای اوپک امیدواری نمی‌دهند.

عربستان بارها اعلام کرده است که می‌خواهد بازار به صورت خود تنظیم قیمت را اصلاح کند. آنها باور دارند این کار زمان می‌برد و دیگر کشورهای عضو اوپک مانند کویت و امارات متحده عربی از این استراتژی عربستان حمایت می‌کند. اخیرا وزیر انرژی امارات متحده عربی سهیل مزروعی گفته است ما نمی‌توانیم به حفظ قیمت ثابت در بازارهای بین‌المللی تأکید کنیم.

اخیرا رئیس‌جمهور ونزوئلا نیکولاس مادرو از ایران بازدید کرد و با رهبر ایران دیدار کرد.

وی در این دیدار گفت: دشمن مشترک ما از نفت به عنوان حربه سیاسی استفاده می‌کند و مشخصا آنها نقش جدی در کاهش قیمت نفت دارند.

* اقتصاد کشورهای حوزه خلیج فارس در مقایسه با اقتصاد ایران در برابر کاهش قیمت نفت

کشورهای حوزه خلیج فارس وابستگی بیشتری به درآمدهای نفتی نسبت به ایران دارند اما آنها اندوخته‌ای برای روز مبادا دارند که طی نیم قرن گذشته به دست آورده‌اند. عربستان سعودی، کویت، امارات متحده عربی و قطر با نقدینگی که دارند اقتصاد روانی ایجاد کرده‌اند بنابراین آنها تحمل بیشتری نسبت به کاهش قیمت نفت دارند. این شرایط پایین قیمت نفت برای بحرین و عمان بسیار چالش‌زا است.

از سوی دیگر برخلاف ایران کشورهای حاشیه خلیج فارس دسترسی آسانتری نسبت به منابع مالی بین‌المللی و وام‌های بین‌المللی دارند. برخی تحلیلگران میانه‌رو معتقدند که فروپاشی قیمت نفت اقتصاد کشورهای نفتی را برای سرمایه گذاری‌های نفت و گاز بیشتر خواهد کرد که ادامه آن خسارت‌زا خواهد بود اما نکته مهم این است که ایران چنین تجربه کاهش قیمت را ۲ بار در سال‌های ۱۹۹۹ و ۲۰۰۹ داشته است.

انتهای پیام/ف