"گلیچ بافی" جلوه ای از هنر دست و فرهنگ مردم فولادمحله

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به گزارش خبرنگار نیزوا، امروزه صنایع دستی نه تنها نمادی از هویت و فرهنگ هر منطقه ای است بلکه منبع درآمدی برای اقتصاد خانواده هم می باشد.

هیچ منطقه و شهر و روستایی را نمی توان بدون صنایع دستی یافت و به یقین نمود هنرهای دست در روستا ها بیشتر و گسترده تر نسبت به شهرها است اما چه بسا گاها با نپرداختن به صنایع دستی آن منطقه، این هنر گرانبها رو به فراموشی رفته است.

روستای فولادمحله در شهرستان مهدیشهر از جمله مناطقی است که صنایع دستی آن نه تنها سرپا و تولید می شود بلکه اکثریت مشتریان آن را افراد غیر بومی تشکیل می دهند که خود نشانه ای از زیبایی و کارآمدی این صنعت دست بانوان فولادمحله را می رساند.

مهمترین و شاید بتوان گفت تنها صنایع دستی فولادمحله که از گذشته رایج بوده و  اکنون نیز بانوان فولادمحله ای به آن می پردازند" گلیچ بافی" است. هنر دستی که در مقطعی رو به فراموشی می رفت اما بانوی فولادمحله ای با اهمیت دادن به این صنایع محلی و با همت خود دوباره این هنر دست را احیا کرده و اکنون با این صنایع دستی هم به زنده نگهداشتن فرهنگ فولاد محله می پردازد و هم به این طریق امرار معاش می کند.

اگر چه گلیچ بافی در روستاهای دیگر استان نیز یافت می شود اما در تهیه و طرح های آن تفاوت هایی با دیگر مناطق دارد.

گلیچ بافی فولادمحله خود دارای مشتقات متفاوتی است که با دستگاه و ابزار آلات خاصی بافته می شود.

در ادامه این گزارش به معرفی مشتقات و طرح ها و ابزار بافندگی آن با ارائه تصاویر می پردازیم.

گلیج بافی شامل سَرحمومی، آیینه کیسه، گلیج تابلونما، اسب سَری، پادَری، کَج کیسه  و کُرسی سَری می باشد .

برای بافت این صنایع از وسایلی همچون : کِرگاه(کارگاه)، چَل، چَلجِه، کاتلّم، توزَن استفاده می شود.

کِرگاه(کارگاه) دستگاهی است که برای بافت گلیج به کار می رود.

این دستگاه شامل ابزار زیر است:

نُوِرًد

کارشن چو

شانه

وَرًد

لَدًمَتی

ماکو

ماسوره 

 لِنگ لتی

سلام علیکی

 نُورًد گارًدِن چو: (چوبی که بصورت عمودی قرار گرفته است)

کِرگاه کَشً رَسِن، می باشد.

چَلً: وسیله ای است برای حلاج کردن پشم به کار می رود.

 چَلًجِه:پشم حلاج شده با استفاده از این دستگاه به نخ تبدیل می شود.

کاتًلُم:نخ بدست آمده را با استفاده از کاتلم تابیده تا محکم شود.

توزَن:برای ضخیم کردن نخ ها کاربرد دارد برای نخ هایی که برای بافتن جوراب و کلاه و غیره کاربرد دارد.

سَرحمومی: گلیمی است که در آن وسایل حمام را قرار می دادند و زمانی که به حمام عمومی می رفتند آن را با خود می بردند.

آیینه کیسه: کیسه ای است که در قدیم وسایل آرایش را در آن قرار می دادند حتی به عنوان جای نخ و سوزن هم از آن استفاده می کردند.

اسب سَری: گلیج بزرگی است که در قدیم در عروسی ها این گلیج را روی اسب قرار می دادند که در زمان بردن جهیزیه و رفتن داماد به حمام (داماد بر روی اسب می نشست) نمای زیبایی داشته باشد.

کَج کیسه: کیسه ای است که در قدیم به صورت کج روی دیوار آویزان می کردند و داخل آن قاشق و چنگال می انداختند ولی امروز داخل کیسه الیاف می ریزند و روی مبلمان استفاده می شود.  

کُرسی سَری: کرسی وسیله ای است که در قدیم برای گرم کردن خانه از آن استفاده می کردند که به صورت آتشی بوده کرسی به صورت میزی بوده و آتش را در زیر آن قرار می دادند و کرسی سری که به صورت گلیج بوده  را روی کرسی قرار می دادند که زیبایی خاصی دارد و هم روی کرسی را می پوشاند.

پادری: گلیجی است که جلوی در قرار می دهند و زیبایی خاصی را به خانه می دهد.

هر یک از صنایعی که در بالا توضیح داده شد برای دوخت آن از طرح های خاصی استفاده می کنند که هر یک از این طرح ها نام خاصی دارد:

1)طرح گرجی دونه:(منظور لوزی داخل گلیم است)

2)طرح دم دار،میرکادونه،سِ،چی پیچ:

3)طرح اِرِب پنجه گل:

4)طرح خوارجین نسخه:

5)طرح چهار دستمال: 

گزارشی از فرشته یوسفی فولادی 

انتهای پیام/