داده های نقد و وعده های نسیه چه بلایی بر سر برجام آورد؟

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از سایت قم فردا، حسن روحانی رییس‌جمهور کشورمان از ابتدای شروع به کار خود در دولت یازدهم یکی از اولویت‌های خود را سیاست خارجی و به نتیجه رساندن مذاکرات هسته‌ای جمهوری اسلامی ایران با کشورهای 1+5 عنوان کرد.

روحانی پیوسته در تمام سخنرانی‌های خود روی مذاکرات هسته‌ای و کنار گذاشته شدن تحریم‌ها علیه کشورمان تأکید داشت.

به هر حال با انتخاب ظریف وزیر امور خارجه کشورمان به عنوان مذاکره‌کننده اصلی از سوی جمهوری اسلامی ایران، مذاکرات هسته‌ای ایران و 1+5 وارد مرحله‌ای تازه شد به طوری که چند ماه بعدازآن در سوم آذرماه 92 توافقنامه موقت ژنو به امضا رسید.

بر اساس این توافقنامه مقرر شد کشورمان بخشی از فعالیت‌های غنی‌سازی خود را محدود کند و در عوض طرف مقابل نیز بخشی از تحریم‌ها را تعلیق کرده و علاوه بر این تحریم جدیدی را علیه کشورمان وضع نکند.

هرچند که در اجرای این توافق‌نامه هم طرف‌های غربی با مدیریت آمریکا به صورت کامل به وعده‌های خود عمل نکردند اما با این وجود مذاکرات بین 1+5 و کشورمان ادامه داشت که درنهایت منجر به برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) شد.

برنامه‌ای جامعی که در آن جمهوری اسلامی ایران علاوه بر انتقال بیش از 98 درصد از ذخایر اورانیوم خود به روسیه، قلب راکتور آب سنگین اراک را نیز با سیمان پر کرد.

این اقدامات در نخستین روز اجرایی شدن برجام صورت گرفت که به اعتقاد بسیاری از کارشناسان مورد دوم که از کار انداختن قلب راکتور بود می‌توانست بعد از گذشت زمان و عملی شدن تعهدات طرف مقابل انجام شود.

نکته مهم دیگر، زمان برگشت‌پذیری به قبل برای هر یک از طرفین نیز کاملاً با یکدیگر تفاوت دارد به طوری که کشورمان برای برگشت به حالت قبل و راه‌اندازی مجدد نیروگاه به هر دلیلی حداقل به چندین سال زمان نیاز دارد درحالی‌که طرف مقابل به راحتی می‌تواند بار دیگر تحریم‌ها را وضع کند.

شاید همین اقدام ایران که در روز آغاز برجام صورت گرفت موجب شده است که اوباما رییس‌جمهور آمریکا در پاسخ به زمان عملی شدن اقدامات طرف‌های غربی و تعهداتشان در برجام بگوید: ایران اکنون به خاطر توافق هسته‌ای می‌تواند از مزایای برداشتن تحریم‌ها استفاده کند اما این به رفتار مقام‌های تهران ربط دارد.

اشاره رییس‌جمهور آمریکا صراحتاً به برنامه دفاعی کشورمان است که درواقع در هیچ جای برجام به آن اشاره نشده است اما این موضوع هم باعث نشده است که آمریکا دست از بهانه‌جویی و درواقع دشمنی علیه کشورمان بردارد.

در این میان می‌توان به اشتیاق بیش از حد دولتی‌ها برای به توافق با غربی‌ها و همچنین قهرمان سازی از مذاکره‌کنندگان نیز اشاره کرد که باعث شد کشورمان را در طول مذاکرات در موضع ضعف و نیاز شدید نسبت به توافق هسته‌ای قرار دهد.

به هر حال هم‌اکنون کاملاً روشن است که 1+5 به کندی به تعهداتش عمل می‌کند به طوری که از مشاوران و وزرای دولت گرفته تا رییس مجلس شورای اسلامی نیز به آن تأکید دارند و متأسفانه باید گفت بر اساس برجام ابتکار عمل بیش از حد معمول در اختیار طرف‌های غربی و آمریکا است و دست کشورمان تقریباً خالی است.