شهرک های صنعتی؛ رویای صاحبان، کابوس شاغلان

کشور ما نیز از سالها قبل در این بخش گام های خوبی را برداشت. شهرک های صنعتی موفق که در بعضی از استانهای صاحب صنعت فعالیت دارند زمینه ساز رشد اقتصادی و کاهش بیکاری در این استا نها شده اند. استانهایی مانند مرکزی، اصفهان، آذربایجان شرقی و تهران از نمونه های موفق در این زمینه هستند. در استان مازندران اما، وضع به گونه ای دیگر است. سالها شعار رونق اقتصادی به وسیلۀ منابع خدادادی مانند کوه، جنگل و دریا و اینکه مازندران نیاز به صنایع بزرگ ندارد این استان را در انتهای جدول صنعتی ها قرار داد. در این سالها نه تنها صنایع مناسبی در استان ایجاد نشد بلکه طرح های جامع و مناسبی در زمینۀ بهره برداری اقتصادی موفق از راه طبیعت و گردشگر هم اجرا نشد تا ما در هر دو حوزه نمرۀ قبولی نگیریم.

با مشخص شدن اینکه استانهای شمالی هم می توانند صنعت داشته باشند و بدون ایجاد مزاحمت برای طبیعت، در بخش صنعتی هم فعالیت کنند نوبت به ایجاد شهرک های صنعتی رسید. ظهور شهرک های صنعتی بدون مطالعات کافی دربارۀ مکان ایجاد، نوع صنایع فعال در آن، احراز صلاحیت صاحبان صنایع، تناسب این صنایع با محیط شمال و ... باعث شد تا بسیاری از این صنایع یا اصلاً به مرحلۀ افتتاح نرسند یا در همان سالهای اولِ فعالیت تعطیل شوند.

نمونه های فراوانی را می توان در این زمینه نام برد.

شهرستان سوادکوه در این میان شاید بیشترین ضرر را تحمل کرد. تنها شهرستان محروم استان مازندران در اواخر دهۀ هفتاد و اوایل دهۀ هشتاد شاهد هجوم سرمایه گذاران جهت فعالیت در شهرک های صنعتی خود بود. شهرک هایی که به دلیل استفاده از معافیت های مالیاتی و تسهیل در ساخت و ساز به خاطر محروم بودن، فرصت مناسبی برای سرمایه گذاری بود.

شهرک های صنعتی شورمست، بشل و اسلام آباد در شهرستان سوادکوه با استقبال بسیار خوبی از طرف علاقمندان به فعالیت در حوزۀ صنعت مواجه شد. بطوریکه در این سه منطقه و در فاصلۀ بسیار کم مجوز و موافقت اصولی برای آنها صادر شد و سرمایه گذاران از همه جای کشور و با فرهنگ های مختلف برای کسب درآمد، تولیدات صنعتی و رفع بیکاری جوانان منطقه به سوادکوه آمدند. و ما فرزندان سوادکوه چقدر خوشحال شدیم . ولی در کتر از دو سال اصل قضیه برای همگان روشن شد. استفاده از معافیت های مالیاتی بعضاً بیست ساله، تسهیلات کم بهرۀ مخصوص مناطق محروم، نزدیکی به تهران و ... تنها دلیل بسیاری از سرمایه گذاران این طرح ها بود البته اگر درست بخواهیم بگوئیم سرمایه گذار که نه، سوء استفاده کنندگانی که از فضای باز ایجاد شده نهایت بهره را بردند. این افراد بدون اینکه از جیب خود ریالی هزینه کنند با استفاده از رانت های مختلف و البته قوانینی که دست آنان را باز گذاشته بود از وام های موجود استفاده کردند، چند سوله را سر هم بندی کردند، خط تولید محقری هم راه اندازی شد و مهمتر از همه دفتر کار مجلل و اتومبیل های لوکس برای خود و خانواده فراهم ساختند.

و ما فرزندان سوادکوه همچنان خوشحالیم و برای حضور در پروژه های ساختمانی این به اصطلاح سرمایه گذاران دنبال پارتی و آشنا گشتیم تا شاید چند روزی را بیل بزنیم و امیدوار باشیم تا در آیندۀ این شرکت جایگاهی پیدا کنیم.

سوله های ساخته شدند و چند ماهی هم خط تولیدها به راه افتادند. البته با جوانانی که هر چند هم وطن و هم استانی ما بودند اما سوادکوهی نبودند. این دوستان هم گول خوردند و از جاهای مختلف استان راهی این شهرک ها شدند و چند ماهی، رزق خانوادۀ خود را تامین کردند و به دلیل تعطیلی این واحدها، رفتند.

دلایل زیادی می توان برای تعطیلی صنایع سوادکوه برشمرد، که مهم ترین آن عدم علاقمندی صاحبان صنعت برای فعالیت هایی بود که وام های میلیاردی به نام آن گرفتند و رفتند.

البته برخی ها هم خواستند فعالیتی انجام دهند به دلیل مناسب نبودن فضای کسب و کار نتوانستند ادامه دهند. واردات بی رویۀ محصولاتی که به راحتی در این شهرک ها قابل تولید بودند، قیمت بالای مواد اولیه به دلیل تحریم های فراوان، متناسب نبودن کارخانه های احداثی با این منطقه (عدم ایجاد صنایع تبدیلی در شهرک ها علی رغم کشاورزی بودن استان) و... از جمله عواملی بود که ادامه کار این واحدها را با مشکل روبرو ساخت.

فعالیت کمتر از 25درصد واحدهای موجود در شهرک شورمست و حدود 20 درصدی شهرک های صنعتی بشل و اسلام آباد چیزی نبود که ما می خواستیم ولی با آن مواجه شدیم. با تمام مشکلاتی که این صنایع دارند، واحدهایی در حال فعالیتند که محصولات با کیفیت و صادراتی تولید می کنند و با اشتغال بسیاری از جوانان منطقه، گام بزرگی در رفع مشکل بیکاری برداشتند که قابل تقدیر و ستایش هستند کارخانۀ لولۀ وحید در شهرک شورمست و فولاد بهمن در شهرک صنعتی بشل از این دست واحدهای فعال و پیشرو هستند.

و ما فرزندان سوادکوه دیگر خوشحال نیستیم ولی امیدواریم. امید به اینکه یک روزی، یک جایی، یک چیزی، یک کسی، ...

 

انتهای پیام/